Zoeken

Hechtstrips aanbrengen: wanneer hechtstrips, wanneer wondlijm en wanneer hechten

11 november 2026

Een snijwond in de vinger bij het koken, een scheurwond op de knie na een val, een kind met een open plek op het voorhoofd: in de huisartspraktijk en op de EHBO-post is de vraag steeds dezelfde. Moet deze wond dicht, en zo ja, waarmee? Hechtstrips, wondlijm en hechtdraad sluiten alle drie een wond, maar ze zijn niet uitwisselbaar. Het verschil zit in de spanning op de wondranden, de plek op het lichaam, de diepte en de ouderdom van de wond. Hieronder staat wanneer welke methode past, wat de NHG-Behandelrichtlijn Traumatische wonden en bijtwonden zegt over de termijn en de voorbereiding, en hoe hechtstrips stap voor stap worden aangebracht en verwijderd.

Kort samengevat

  • Eerst beslissen of de wond dicht mag. Volgens de NHG-Behandelrichtlijn bij voorkeur binnen 12 uur, tussen 12 en 24 uur alleen bij een laag infectierisico, en niet bij tekenen van infectie of een wond ouder dan 24 uur. Bijtwonden ouder dan 8 uur en prikbijtwonden worden niet gesloten.
  • Hechtstrips passen bij kleine, rechte, oppervlakkige wonden met weinig spanning, waarvan de randen zich makkelijk tegen elkaar laten leggen.
  • Wondlijm past bij dezelfde soort wonden, vooral waar een snelle, pijnloze sluiting zonder verwijderafspraak gewenst is, zoals bij kinderen en in het gelaat. De kans dat de wond weer opengaat is iets groter dan bij standaard sluiten.
  • Hechten is nodig bij wonden onder spanning, over gewrichten, met gapende of onregelmatige randen, diepere wonden en waar strips of lijm niet houden, zoals op behaarde of vochtige huid.
  • Altijd eerst een zorgvuldig wondtoilet: spoelen, vuil en avitaal weefsel verwijderen en de wondranden desinfecteren.

Eerst de vraag: mag deze wond gesloten worden

Een wond sluiten die eigenlijk open had moeten blijven, sluit bacteriën in. De NHG-Behandelrichtlijn Traumatische wonden en bijtwonden (2017) noemt daarom eerst de voorwaarden. Een traumatische wond wordt bij voorkeur binnen 12 uur gesloten, als er geen tekenen van infectie zijn en geen reden om te verwijzen. Een vaste grens van 6 uur geldt niet meer. Tussen 12 en 24 uur kan sluiten worden overwogen als het infectierisico laag is en sluiten cosmetisch wenselijk is, bijvoorbeeld bij een kleine, ongecompliceerde wond bij iemand met een normale afweer. Een wond met tekenen van infectie of ouder dan 24 uur wordt niet gesloten.

Voor bijtwonden is de richtlijn strenger: een bijtwond ouder dan 8 uur, een prikbijtwond (zoals van een kat) of een bijtwond met een verwijsindicatie wordt niet gesloten. Bij een hondenbeet met een laag ingeschat infectierisico kan sluiten worden overwogen als dat cosmetisch belangrijk is, bijvoorbeeld in het gezicht.

Verwijzen is aan de orde bij een vermoeden van letsel aan pees, gewricht, zenuw of bot, en kan worden overwogen bij wonden in het gelaat, grote wonden of wonden met veel avitaal weefsel. Beoordeel daarnaast bij elke traumatische wond of tetanusprofylaxe nodig is, volgens de actuele LCI-richtlijn.

Voorbereiding

Welke methode ook wordt gekozen, de voorbereiding is gelijk: spoel de wond grondig, verwijder vuil, splinters en avitaal weefsel, en desinfecteer het werkveld en de wondranden. Kraanwater van drinkwaterkwaliteit volstaat voor het spoelen; meer over de keuze tussen spoelen en ontsmetten staat in het artikel over wondreiniging en huidantiseptica. Stelp een bloeding eerst met druk: op een natte, bloedende huid plakt een hechtstrip niet en hardt wondlijm niet goed uit.

Hechtstrips, wondlijm en hechtdraad naast elkaar

MethodeGeschikt voorNiet geschikt voorNa afloop
HechtstripsKleine, rechte, oppervlakkige wonden met weinig spanning; randen sluiten makkelijkSpanning, gewrichten, behaarde of vochtige huid, slijmvlies en de overgang naar slijmvlies (zoals de lippen), bloedende wondenLaten zitten tot ze loslaten; geen verwijderafspraak nodig
WondlijmKleine, rechte wonden met weinig spanning; kinderen en gelaatSpanning, gewrichten en knokkels, slijmvlies, in of vlak bij het oog, geïnfecteerde of bloedende wondenLijm laat vanzelf los; geen verwijderafspraak nodig
HechtdraadWonden onder spanning, over gewrichten, gapende of onregelmatige randen, diepere wondenWonden die niet gesloten mogen worden (zie hierboven)Hechtingen verwijderen na 5 tot 14 dagen, afhankelijk van de plek (gelaat 5, hoofd en armen 7, handen 10, romp en benen 14 dagen) en de genezing

De Cochrane-review over wondlijm bij traumatische wonden (Farion e.a.) vond bij eenvoudige, rechte wonden met weinig spanning geen verschil in het cosmetische resultaat tussen wondlijm en standaard sluiten (hechten, nieten of hechtstrips). Wondlijm was sneller en minder pijnlijk, maar de wond ging iets vaker weer open. Dat bevestigt de vuistregel: de methode moet bij de spanning op de wond passen, niet andersom.

Hechtstrips aanbrengen in zes stappen

Hechtstrips zijn smalle, steriele strookjes met een huidvriendelijke kleeflaag, vaak versterkt met vezels zodat ze niet uitrekken. Ze houden de wondranden tegen elkaar terwijl de wond geneest. Het aanbrengen kost weinig tijd, maar de manier waarop bepaalt of ze blijven zitten.

  1. Maak de huid schoon en volledig droog, ook een paar centimeter rond de wond. Op een vette of vochtige huid laten strips snel los. Scheer of knip zo nodig storende haren rond de wond weg.
  2. Kies de maat. De strip moet aan beide kanten ruim op gezonde huid kleven. Een smalle strip van 3 mm past bij kleine wondjes in het gelaat, de gangbare 6 mm bij de meeste snijwonden aan vingers, hand en arm, en de brede uitvoeringen van 12 of 25 mm bij grotere wonden op romp of been.
  3. Plak de eerste strip in het midden van de wond. Haal de strip met een gehandschoende hand of pincet van het kaartje, plak de ene helft loodrecht op de wondrand en druk aan. Breng met de andere hand de wondranden tegen elkaar en plak de tweede helft aan de overkant. Rek de strip niet op: een strip onder trek veroorzaakt spanningsblaren en laat eerder los.
  4. Vul aan vanuit het midden, met de volgende strips op ongeveer 3 mm van elkaar, tot de hele wond gesloten is. Tussen de strips blijft zo een smalle ruimte waardoor wondvocht weg kan.
  5. Zet de uiteinden vast met een strip aan elke kant, evenwijdig aan de wond en ongeveer 1 cm van de uiteinden. Deze dwarsstrips voorkomen dat de uiteinden opkrullen.
  6. Dek zo nodig af met een steriel gaasje of een eilandpleister, bijvoorbeeld waar kleding schuurt of een kind aan de strips kan trekken.

Zitten de randen niet goed tegen elkaar, haal de betreffende strip dan los door beide kanten naar de wond toe te trekken, en plak hem opnieuw.

Na het aanbrengen: verzorgen en verwijderen

  • Laten zitten. Hechtstrips blijven op hun plaats tot ze vanzelf loslaten, meestal na 5 tot 10 dagen. Zitten ze na 7 tot 10 dagen nog stevig, dan kunnen ze worden verwijderd. Laat een strip die aan de uiteinden loskomt maar boven de wond nog vastzit, gewoon zitten; knip het losse uiteinde eventueel af.
  • Droog houden en niet weken. Probeer de wond de eerste 24 uur niet nat te laten worden; daarna kan kort douchen, gevolgd door voorzichtig droogdeppen. Langdurig baden en zwemmen worden afgeraden.
  • Verwijderen: laag en langzaam, naar de wond toe. Maak eerst de dwarsstrips los. Steun de huid met een vinger, trek de ene helft van de strip vlak over zichzelf terug tot aan de wond, daarna de andere helft, en til als laatste het middenstuk op. Nooit van de wond af trekken, want dan kan de wond weer opengaan.
  • Controle. De NHG-Behandelrichtlijn adviseert traumatische wonden na 2 dagen te controleren. Roodheid die zich uitbreidt, toenemende pijn, zwelling, pus of koorts zijn een reden om eerder terug te komen.
  • Litteken beschermen. Bescherm een genezen oppervlakkige wond volgens de richtlijn minstens 3 maanden tegen zonlicht.

Wondlijm: werkwijze en aandachtspunten

Wondlijm (weefsellijm) is een vloeibare cyanoacrylaatlijm die bij contact met vocht op de huid binnen korte tijd uithardt tot een flexibel laagje. De lijm wordt niet ín de wond aangebracht, maar óp de huid erboven, terwijl de wondranden met vingers of pincet tegen elkaar worden gehouden. In de gangbare producten verschillen vooral de stroperigheid en de verpakking: een ampul voor kleine, nauwkeurige toepassing, een applicator voor een iets langere wond, en voor lange operatiewonden zelfs een combinatie van een gaasstrook met lijm. Een gekleurde lijm is beter te zien tijdens het aanbrengen, een kleurloze valt minder op in het gezicht.

  • Houd de randen tegen elkaar tot de lijm is uitgehard; lijm die tussen de wondranden loopt, belemmert de genezing.
  • Bescherm de ogen: bij een wond op het voorhoofd of bij de wenkbrauw het hoofd zo houden dat de lijm van het oog wegloopt, en een gaasje als afscherming gebruiken.
  • Gebruik geen zalf op de lijm; dat lost hem op.
  • Over douchen, zwemmen en de draagtijd verwijst de NVvH-richtlijn Wondzorg bij acute wonden naar de gebruiksaanwijzing van de fabrikant. Volg die per product.

Wanneer toch hechten

Hechtstrips en wondlijm zijn aantrekkelijk omdat ze snel en pijnloos zijn, maar ze schieten tekort zodra de wond onder spanning staat. Bij twijfel helpt een eenvoudige proef: als de wondranden niet zonder kracht tegen elkaar te leggen zijn, of uit elkaar wijken zodra het lichaamsdeel beweegt, dan is hechten de betere keuze. Hetzelfde geldt voor wonden over een knokkel, de knie of de elleboog, voor wonden met rafelige of ongelijke randen en voor diepere wonden waarbij een onderhuidse laag gesloten moet worden. Soms worden methoden gecombineerd: onderhuids hechten en de huid sluiten met hechtstrips of lijm. Welke draad en naald daarbij passen, staat in het artikel over hechtdraad kiezen.

Een bijzonder geval is de skin tear bij een kwetsbare, oudere huid: daar gelden eigen regels voor het terugleggen van de huidflap en de keuze van het verband. Zie daarvoor het artikel over skin tears en huidletsel door pleisters.

Hechtstrips op voorraad: spreekkamer en verbandkoffer

Hechtstrips zijn er in vaste maten, en bij de meeste merken komen dezelfde combinaties terug: 3 x 75 mm, 6 x 38 mm, 6 x 75 mm, 6 x 100 mm, 12 x 100 mm en 25 x 125 mm. Een huisartspraktijk heeft aan 6 mm breed in twee of drie lengtes plus een smalle 3 mm voor het gelaat meestal genoeg. Voor een EHBO- of BHV-koffer volstaan een paar zakjes 6 x 75 mm. Klinieken die kleine ingrepen doen, kiezen vaak ook de brede strips voor het afdekken van een gehechte wond. In de gesprekken met praktijken valt ons op dat hechtstrips vaak los in een la liggen, terwijl elk zakje steriel verpakt is en per wond één zakje wordt geopend; een vast vak per maat voorkomt zoeken en verspilling.

Gerelateerde producten

Ons assortiment bevat hechtstrips van meerdere merken in alle gangbare maten, en wondlijm in ampul en applicator.

Veelgestelde vragen

Wat is het verschil tussen hechtstrips en zwaluwstaartjes?

In de volksmond worden hechtstrips vaak zwaluwstaartjes genoemd, ook op Thuisarts.nl. Strikt genomen is een zwaluwstaartje een kleine pleister met een versmald middenstuk zonder kleeflaag boven de wond, terwijl een hechtstrip een smal, recht strookje is. Voor professionele wondsluiting worden doorgaans steriele hechtstrips gebruikt, omdat die in meer maten bestaan en preciezer te plaatsen zijn.

Mogen hechtstrips nat worden?

Probeer de wond de eerste 24 uur droog te houden. Daarna kan kort douchen, gevolgd door voorzichtig droogdeppen zonder wrijven. Langdurig weken, baden en zwemmen worden afgeraden, omdat de huid dan verweekt en de strips loslaten.

Hoe lang moeten hechtstrips blijven zitten?

Tot ze vanzelf loslaten, meestal na 5 tot 10 dagen. Zitten ze na 7 tot 10 dagen nog, dan kunnen ze laag en langzaam naar de wond toe worden verwijderd.

Kan een wond met hechtstrips worden gesloten als hij al een dag oud is?

Volgens de NHG-Behandelrichtlijn kan sluiten tussen 12 en 24 uur alleen bij een laag infectierisico. Een wond ouder dan 24 uur of met tekenen van infectie wordt niet gesloten en geneest open, met een passend wondverband.

Waarom laten hechtstrips los?

Meestal omdat de huid niet helemaal droog of vetvrij was, de strip onder trek is geplakt, de wond te veel spanning heeft of de strip te kort is om ruim op gezonde huid te kleven.

Disclaimer

Dit artikel biedt algemene informatie en geen medisch advies. De beoordeling van een wond en de keuze voor een sluitmethode horen bij een arts of bevoegde zorgverlener; de actuele NHG-Behandelrichtlijn en de gebruiksaanwijzing van de fabrikant zijn leidend.

Previous article:
Next article: