Prikpennen & Lancetten

Een capillaire bloedafname gaat om een klein prikje, maar de keuze van lancet en prikpen bepaalt in belangrijke mate hoe comfortabel de patiënt het ervaart en hoe betrouwbaar het druppelvolume is dat u krijgt. We voeren prikpennen en lancetten voor zowel professioneel gebruik (eerstelijn, lab, ziekenhuis) als zelfmonitoring thuis.

Onderverdeling van de categorie

• Prikpennen: herbruikbare prikpennen met verstelbare dieptestand (onder meer Microlife en Accu-Chek Multiclix).
• Lancetten: disposable lancetten in verschillende gauge-maten, veiligheidsuitvoeringen en specifieke kinderlancetten (babyLance).

Waar let u op bij de keuze?

Professioneel gebruik of thuis

Voor professioneel gebruik zijn veiligheidslancetten met automatisch terugtrekkend mes de standaardkeuze, zoals gangbaar in ziekenhuizen en steeds vaker ook in huisartsenpraktijken. Voor zelfmonitoring kan een goedkopere herbruikbare prikpen met eenvoudige lancetten voldoen.

Gauge en prikdiepte

Dunnere lancetten (30G, 28G) zijn comfortabeler maar geven een kleiner druppelvolume (3 tot 8 microliter). Voor routinematige glucosemeting voldoet 28G; voor HbA1c- of Hb-meting waarbij u een groter volume nodig heeft (10 tot 20 microliter), kiest u 21G tot 25G. Kinderlancetten hebben een beperkte prikdiepte (1,2 tot 1,8 mm) om pijn te minimaliseren bij jonge kinderen.

Veiligheidsmechanisme

Voor professioneel gebruik is een lancet met ingebouwd veiligheidsmechanisme (automatisch terugtrekken na gebruik) de veilige keuze. Dit voorkomt prikaccidenten bij de zorgverlener, wat onder andere Arbo-relevant is en veilige afvoer in een sharpsafe-container vereenvoudigt.

Compatibiliteit met prikpennen

Niet elk lancet past in elke prikpen. Roche-lancetten (drum-systeem Multiclix) werken alleen in Accu-Chek-prikpennen; Microlife-lancetten werken in standaard universele prikpennen. Voor professionele veiligheidslancetten is geen prikpen nodig; ze hebben een geïntegreerd activeermechanisme.

Toepassingen in de praktijk

Diabetespatiënten en zelfmonitoring

Voor diabetespatiënten die meermaals daags glucose meten (3 tot 8 keer) is een herbruikbare prikpen met disposable lancetten de standaard. Een doosje van 100 lancetten gaat voor de meeste patiënten 2 tot 4 weken mee.

Bloedafname in de praktijk

Voor incidentele point-of-care metingen (Hb, glucose, CRP) in een huisartsenpraktijk zijn veiligheidslancetten met automatisch mechanisme aan te bevelen. Verbruik ligt rond 1 tot 5 stuks per dag bij gemiddelde praktijk.

Bloedafname bij kinderen en zuigelingen

Voor zuigelingen en jonge kinderen zijn babyLance-lancetten of vergelijkbare uitvoeringen aan te bevelen. De prikdiepte is verstelbaar op 0,85 mm (premature), 1,4 mm (kind tot 6 maanden) of 1,75 mm (kind tot 6 jaar). Pijnreductie ten opzichte van standaardlancetten is significant.

EHBO en thuiszorg

Voor incidentele afname in de thuiszorg of EHBO volstaat een eenvoudige veiligheidslancet zonder prikpen. Verpakkingen van 50 of 100 stuks zijn praktisch.

Veelgestelde vragen

Welke lancet is het minst pijnlijk?

Dunnere lancetten (30G, 33G) en lancetten met een specifieke snijtechniek (zoals de BD Microtainer Contact-Activated) worden door patiënten doorgaans als minder pijnlijk ervaren. Voor zeer gevoelige patiënten zijn kinderlancetten met beperkte prikdiepte vaak aanvaardbaar.

Zijn veiligheidslancetten verplicht in de huisartsenpraktijk?

In veel zorginstellingen zijn veiligheidssystemen verplicht onder het Arbobeleid om prikaccidenten te voorkomen. Voor huisartsenpraktijken is het niet altijd een wettelijke verplichting, maar wel sterk aanbevolen. Raadpleeg uw RI&E.

Hoe vaak moet ik een lancet vervangen?

Elk lancet is voor eenmalig gebruik. Hergebruik geeft pijn (bot mes), risico op infectie en onbetrouwbare bloedafname. Ook voor zelfmonitoring is één lancet per meting de norm.

Welke prikpen werkt met meerdere lancet-merken?

Universele prikpennen (zoals Microlife Soft-Touch of OneTouch Delica) werken met de meeste standaardlancetten. Specifieke fabrikantsystemen (Accu-Chek FastClix, FreeStyle) werken alleen met eigen lancetten.

Welke prikdiepte is geschikt voor de gemiddelde volwassene?

Voor de gemiddelde volwassene werkt prikdiepte 3 (van 5 standen) doorgaans goed. Voor mensen met dunne huid (ouderen) volstaat stand 1 of 2; voor mensen met dikke of vereelte huid is stand 4 of 5 nodig.

Hoe gooi ik gebruikte lancetten weg?

Gebruikte lancetten gaan altijd in een naaldcontainer (sharpsafe), niet bij het reguliere afval. Voor thuisgebruikers leveren wij kleine sharpsafe-containers (0,2 tot 1 liter); voor praktijken zijn grotere uitvoeringen beschikbaar. Vol container omruilen via uw afvalverwerker.

Een specifiek lancet of prikpen die u niet direct terugvindt? Wij leveren vrijwel elk gangbaar model.