Smetplekken zijn rode, geïrriteerde plekken die ontstaan in huidplooien waar het warm, vochtig en klam is. Ze zijn vervelend en soms pijnlijk, maar met een paar eenvoudige maatregelen zijn ze goed te voorkomen en te verzachten. Dit artikel legt uit wat smetplekken zijn, hoe ze ontstaan, hoe u ze voorkomt en behandelt, en wanneer beoordeling door een arts verstandig is. Geschikt voor de zorg, de thuiszorg en verzorging thuis.
Kort samengevat
- Smetplekken (intertrigo) ontstaan in huidplooien door warmte, vocht en wrijving.
- Voorkomen begint bij droog houden: goed drogen, luchtige kleding en op tijd verschonen.
- Een strook Engels pluksel tussen de plooien houdt de huiddelen gescheiden en neemt vocht op.
- Een barrièrecrème of barrièrefilm beschermt de huid tegen vocht en wrijving.
- Bij een mogelijke schimmelinfectie of bij verergering is beoordeling door een arts nodig.
Wat zijn smetplekken?
Smetplekken, met de medische term intertrigo, zijn oppervlakkige huidirritaties in de plooien van het lichaam. De huid wordt er rood en gevoelig, en kan bij verergering gaan nattten, schilferen of kleine kloofjes vertonen. Kenmerkend is dat de roodheid aan beide zijden van de plooi zit, precies daar waar twee huiddelen elkaar raken. Smetplekken zijn op zichzelf geen infectie, maar een geïrriteerde huid is wel gevoeliger voor een bijkomende schimmel- of bacteriële infectie.
Hoe ontstaan ze, en bij wie?
Smetplekken zijn het gevolg van drie factoren samen: warmte, vocht en wrijving tussen twee huiddelen. Ze komen vooral voor onder de borsten, in de liezen, in de bilnaad, in buikplooien, in de oksels, tussen de tenen en achter de oren. Het risico is groter bij overgewicht, bij diabetes, bij een verminderde weerstand, bij ouderen, en bij wie langdurig op bed ligt of te maken heeft met incontinentie of overmatig transpireren. Ook bij baby's komt het voor, waar het in de luierstreek bekendstaat als luiereczeem.
Smetplekken voorkomen
Voorkomen draait om droog en luchtig houden. Dep de huidplooien na het douchen goed droog en wrijf niet te hard. Draag luchtige, katoenen kleding die vocht opneemt in plaats van strak, synthetisch materiaal, en ververs bij incontinentie of veel zweten op tijd. Een strook Engels pluksel tussen de plooien houdt de huiddelen gescheiden en neemt vocht op; vervang de strook zodra hij vochtig wordt. Op een kwetsbare of vaak vochtige huid helpt een beschermende barrièrecrème of barrièrefilm om vocht en wrijving buiten de deur te houden.
Smetplekken behandelen
Zijn de smetplekken er eenmaal, dan is het doel de huid rust te geven en verdere irritatie te stoppen. Houd de plooi schoon en zo droog mogelijk. Leg een strook Engels pluksel tussen de huiddelen, met de ruwe zijde op de huid, zodat de plooien elkaar niet meer raken; ververs die minstens twee keer per dag of zodra hij vochtig is. Een barrièrecrème of niet-prikkende barrièrefilm beschermt de aangedane huid en helpt bij het herstel. Vermijd dikke, plakkende lagen die de plooi juist afsluiten en warm houden. Geef de huid met deze aanpak enkele dagen om te herstellen.
Wanneer naar de arts?
Meestal verbeteren smetplekken met goede verzorging. Toch is beoordeling door een arts of huidtherapeut verstandig wanneer de klachten na enkele dagen niet afnemen of juist verergeren, de huid nattend, pijnlijk of stuk is, of er tekenen zijn van een schimmelinfectie: een felrode plooi met kleine rode uitlopers (satellietplekjes) daarbuiten, vaak jeukend. Een schimmel (meestal candida) vraagt om een andere, gerichte behandeling die verzorging alleen niet biedt. Ook bij koorts of een zich uitbreidende, warme roodheid is contact met een arts op zijn plaats.
Gerelateerde producten
In ons assortiment vindt u de materialen voor het voorkomen en verzorgen van smetplekken:
- HEKA engels pluksel 5 m x 10 cm: smalle baan tussen de plooien of tussen de tenen.
- HEKA engels pluksel 5 m x 45 cm: brede baan voor grotere plooien.
- Klinion Engels pluksel zalfverband 10 cm x 5 m: zalfverband op rol.
- 3M Cavilon barrièrecrème 92 gram: beschermende crème tegen vocht en wrijving.
- MoliCare Skin barrièrecrème 200 ml: barrièrecrème voor de kwetsbare huid.
Verder lezen
Voor de toepassing van Engels pluksel is er Engels pluksel gebruiken: bij smetten en als zalflap. Voor het vastzetten ervan is er Fixatieverband kiezen.
Disclaimer
Dit artikel biedt algemene informatie en geen medisch advies. Voor een juiste beoordeling en behandeling van smetplekken of huidklachten zijn de arts, wijkverpleegkundige of huidtherapeut leidend.
Met droog houden, Engels pluksel en een goede barrièrecrème zijn smetplekken meestal goed te voorkomen en te verzachten; ons assortiment dekt de materialen die daarbij horen.
